ผลวิจัยจะน่าเชื่อถือได้ก็ต่อเมื่อเครื่องมือเก็บข้อมูลมีคุณภาพ คู่มือนี้สรุปการตรวจ 2 ค่าที่กรรมการประเมินผลงานมักถามถึง คือ ความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหา (ค่า IOC) และความเชื่อมั่น (ค่าสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาค) พร้อมตัวอย่างการคำนวณ
ความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหา — ค่า IOC
ดัชนีความสอดคล้องระหว่างข้อคำถามกับวัตถุประสงค์ (Index of Item-Objective Congruence) พัฒนาโดย Rovinelli และ Hambleton (1977) ใช้ความเห็นของผู้เชี่ยวชาญตรวจว่าข้อคำถามแต่ละข้อวัดตรงกับวัตถุประสงค์หรือไม่
- ผู้เชี่ยวชาญ
- อย่างน้อย 3 คน ด้านเนื้อหา ด้านการวัดผล และด้านการสอนวิชานั้น
- การให้คะแนน
- +1 = สอดคล้อง · 0 = ไม่แน่ใจ · −1 = ไม่สอดคล้อง
- สูตร
- IOC = ผลรวมคะแนนของผู้เชี่ยวชาญ (ΣR) ÷ จำนวนผู้เชี่ยวชาญ (N)
- เกณฑ์
- ข้อที่ได้ 0.50 ขึ้นไปใช้ได้ (เกณฑ์ที่นิยมในงานวิจัยไทย) ข้อที่ต่ำกว่าให้ปรับตามข้อเสนอแนะแล้วตรวจใหม่
ตัวอย่าง: ผู้เชี่ยวชาญ 5 คนให้คะแนนข้อที่ 1 เป็น +1, +1, +1, 0, +1 ได้ IOC = 4 ÷ 5 = 0.80 จึงใช้ได้ ส่วนข้อที่ 2 ได้ +1, 0, 0, −1, +1 ได้ IOC = 1 ÷ 5 = 0.20 ต้องปรับปรุง
ความเชื่อมั่น — ค่าแอลฟาของครอนบาค
ใช้กับแบบสอบถามหรือแบบวัดมาตรประมาณค่า (เช่น 5 ระดับ) เพื่อดูว่าข้อคำถามในชุดเดียวกันวัดสิ่งเดียวกันอย่างคงเส้นคงวาหรือไม่ ส่วนแบบทดสอบที่ให้คะแนนถูก 1 ผิด 0 นิยมใช้สูตร KR-20
- ขั้นที่ 1 ปรับข้อคำถามตามผล IOC ให้เรียบร้อยก่อน
- ขั้นที่ 2 นำไปทดลองใช้ (try-out) กับกลุ่มที่มีลักษณะใกล้เคียงกลุ่มตัวอย่างแต่ไม่ใช่กลุ่มตัวอย่างจริง ส่วนใหญ่ใช้ประมาณ 30 คน
- ขั้นที่ 3 คำนวณค่าแอลฟาด้วยโปรแกรมสถิติหรือโปรแกรมตารางคำนวณ แล้วดูค่าแอลฟาเมื่อตัดข้อนั้นออก (alpha if item deleted) ประกอบ
- ขั้นที่ 4 แปลผลและรายงานค่าในบทที่ 3 ของรายงานวิจัย พร้อมจำนวนผู้ทดลองใช้
- เกณฑ์ทั่วไป
- 0.70 ขึ้นไปถือว่ายอมรับได้ (Nunnally, 1978) และ 0.80 ขึ้นไปถือว่าดี
- ข้อควรระวัง
- ค่าเกิน 0.90 อาจแปลว่ามีข้อคำถามซ้ำซ้อน ควรพิจารณาตัดข้อ (Tavakol & Dennick, 2011) และค่าแอลฟาสูงไม่ได้แปลว่าเครื่องมือเที่ยงตรง ต้องตรวจทั้งสองค่า
เช็กลิสต์ก่อนนำเครื่องมือไปใช้จริง
- มีตารางวิเคราะห์ความสอดคล้องระหว่างข้อคำถามกับวัตถุประสงค์ (table of specifications)
- มีผล IOC รายข้อจากผู้เชี่ยวชาญอย่างน้อย 3 คน และบันทึกการปรับปรุงข้อที่ไม่ผ่าน
- มีผลทดลองใช้และค่าความเชื่อมั่น พร้อมระบุกลุ่มที่ทดลองใช้
- เก็บแบบประเมินของผู้เชี่ยวชาญไว้เป็นภาคผนวก
แหล่งอ้างอิง
- Rovinelli, R. J., & Hambleton, R. K. (1977). On the use of content specialists in the assessment of criterion-referenced test item validity. Tijdschrift voor Onderwijsresearch, 2, 49–60.
- Nunnally, J. C. (1978). Psychometric theory (2nd ed.). McGraw-Hill.
- Tavakol, M., & Dennick, R. (2011). Making sense of Cronbach's alpha. International Journal of Medical Education, 2, 53–55.
เนื้อหาใช้เป็นแนวทางประกอบการพัฒนาผลงานวิชาการ — เกณฑ์ทางการให้ยึดประกาศล่าสุดของ ก.ค.ศ. เสมอ พบข้อผิดพลาด? แจ้งทีมงาน